Kuruluş ve Tarihçe
Ülkemizdeki konut yapım hamlelerinin en önemli hareket noktası, yaşanan büyük depremler olmuştur. Cumhuriyetin hemen başında, 1924 yılında yaşanan Erzurum Horasan Depremi sonrasında, Eytam Sandığı’nın 1926 yılında Emlak ve Eytam Bankası'na dönüştürülmesiyle devletin yapı sektörüne ve imar faaliyetlerine fiilen destek olması kararlaştırılmıştır.
1930 yılında çıkarılan “Belediyeler Kanunu” ile hem sağlıklı konutların yapılması hem de kamunun konut yapması amaçlanmış ve bu dönemde Ankara’da memurlara konut yapılması için Bahçelievler Konut Yapı Kooperatifi kurulmuştur.
1939 yılında yaşanan ve 120.000'e yakın binanın yıkıldığı, yaklaşık 33.000 kişinin hayatını kaybettiği Erzincan Depremi sonrasında ülkemizde konut ve yerleşim sorunu ciddi olarak sorgulanmaya başlanmıştır.
1940’larda Ankara'da, Cumhuriyetin ilk toplu konut projesi olarak hayata geçirilen Saraçoğlu Mahallesi’nin oluşturulması için Emlak ve Eytam Bankası'nın sorumluluğunda Emlak Bank Yapı Limited Şirketi kurulmuş ve 450 konutun yapımı tamamlanmıştır.
1980'li yıllara kadar sosyal devlet anlayışına uygun olarak planlı kentleşme ve kamunun toplu konut yapımıyla ilgili çeşitli çalışmalar yapılsa da tam anlamıyla başarılı olunamamış ve kentlerimizdeki gecekondulaşma ülkemizin yapısal sorunlarından biri haline gelmiştir.
Ülkemizdeki hızlı kentleşmenin yarattığı konut sorununun ve gecekondulaşmanın arttığı bir dönemde Kurumumuz, 1984 yılında yürürlüğe giren 2985 sayılı “Toplu Konut Kanunu” ile özerk Toplu Konut Fonu'na haiz, genel idare dışında “Toplu Konut ve Kamu Ortaklığı İdaresi Başkanlığı” adı ile kurulmuş, ancak zaman içinde yaşanan mevzuat sorunlarıyla âtıl duruma gelmiştir. 1990 yılında çıkarılan 412 ve 414 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameler ile kurumun yapısı yeniden düzenlenmiş, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı ve Kamu Ortaklığı İdaresi Başkanlığı olmak üzere iki ayrı idare oluşturulmuştur.
1993 yılında özerk olan Toplu Konut Fonu'nun genel bütçe kapsamına alınması sonucu Kurum kaynaklarının azalmasıyla konut üretiminden uzaklaşılmış, ülkemizin nitelikli konut ihtiyacı tam olarak karşılanamamıştır.
1984 yılından 2002 yılına kadar geçen 18 yılda 43.145 konutun yapımını tamamlayan, yaklaşık 950.000 konutu da kredilendiren TOKİ, 58. Hükümet’in yürürlüğe koyduğu Acil Eylem Planı çerçevesinde “Planlı Kentleşme ve Konut Seferberliği” ile yepyeni bir vizyona kavuşmuştur. Ülkemiz için tarihi bir dönüşümde pay sahibi olan TOKİ, devam eden yıllarda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ortaya koyduğu “afetlere karşı dirençli yapılar” ve “sosyal devlet” vizyonuyla yola devam etmektedir. Toplam 1.750.000 sosyal konut sayısına ulaşan TOKİ, bu misyon ve vizyonla sosyal konut alanında marka olmuştur.
59. Hükümet ile birlikte 28.6.2001 tarihli ve 4698 sayılı "Konut Müsteşarlığının Kurulması ve Arsa Ofisi Kanunu’nda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanun “un yürürlükten kaldırılması üzerine Toplu Konut İdaresi, 14/8/2003 tarihli Cumhurbaşkanlığı Tezkeresi ile Bayındırlık ve İskân Bakanlığı’na, 16/1/2004 tarihli Cumhurbaşkanlığı Tezkeresi ile Başbakanlığa bağlanmıştır. Son olarak 09.07.2018 tarihli ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bağlanmıştır.
1930 yılında çıkarılan “Belediyeler Kanunu” ile hem sağlıklı konutların yapılması hem de kamunun konut yapması amaçlanmış ve bu dönemde Ankara’da memurlara konut yapılması için Bahçelievler Konut Yapı Kooperatifi kurulmuştur.
1939 yılında yaşanan ve 120.000'e yakın binanın yıkıldığı, yaklaşık 33.000 kişinin hayatını kaybettiği Erzincan Depremi sonrasında ülkemizde konut ve yerleşim sorunu ciddi olarak sorgulanmaya başlanmıştır.
1940’larda Ankara'da, Cumhuriyetin ilk toplu konut projesi olarak hayata geçirilen Saraçoğlu Mahallesi’nin oluşturulması için Emlak ve Eytam Bankası'nın sorumluluğunda Emlak Bank Yapı Limited Şirketi kurulmuş ve 450 konutun yapımı tamamlanmıştır.
1980'li yıllara kadar sosyal devlet anlayışına uygun olarak planlı kentleşme ve kamunun toplu konut yapımıyla ilgili çeşitli çalışmalar yapılsa da tam anlamıyla başarılı olunamamış ve kentlerimizdeki gecekondulaşma ülkemizin yapısal sorunlarından biri haline gelmiştir.
Ülkemizdeki hızlı kentleşmenin yarattığı konut sorununun ve gecekondulaşmanın arttığı bir dönemde Kurumumuz, 1984 yılında yürürlüğe giren 2985 sayılı “Toplu Konut Kanunu” ile özerk Toplu Konut Fonu'na haiz, genel idare dışında “Toplu Konut ve Kamu Ortaklığı İdaresi Başkanlığı” adı ile kurulmuş, ancak zaman içinde yaşanan mevzuat sorunlarıyla âtıl duruma gelmiştir. 1990 yılında çıkarılan 412 ve 414 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameler ile kurumun yapısı yeniden düzenlenmiş, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı ve Kamu Ortaklığı İdaresi Başkanlığı olmak üzere iki ayrı idare oluşturulmuştur.
1993 yılında özerk olan Toplu Konut Fonu'nun genel bütçe kapsamına alınması sonucu Kurum kaynaklarının azalmasıyla konut üretiminden uzaklaşılmış, ülkemizin nitelikli konut ihtiyacı tam olarak karşılanamamıştır.
1984 yılından 2002 yılına kadar geçen 18 yılda 43.145 konutun yapımını tamamlayan, yaklaşık 950.000 konutu da kredilendiren TOKİ, 58. Hükümet’in yürürlüğe koyduğu Acil Eylem Planı çerçevesinde “Planlı Kentleşme ve Konut Seferberliği” ile yepyeni bir vizyona kavuşmuştur. Ülkemiz için tarihi bir dönüşümde pay sahibi olan TOKİ, devam eden yıllarda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ortaya koyduğu “afetlere karşı dirençli yapılar” ve “sosyal devlet” vizyonuyla yola devam etmektedir. Toplam 1.750.000 sosyal konut sayısına ulaşan TOKİ, bu misyon ve vizyonla sosyal konut alanında marka olmuştur.
59. Hükümet ile birlikte 28.6.2001 tarihli ve 4698 sayılı "Konut Müsteşarlığının Kurulması ve Arsa Ofisi Kanunu’nda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanun “un yürürlükten kaldırılması üzerine Toplu Konut İdaresi, 14/8/2003 tarihli Cumhurbaşkanlığı Tezkeresi ile Bayındırlık ve İskân Bakanlığı’na, 16/1/2004 tarihli Cumhurbaşkanlığı Tezkeresi ile Başbakanlığa bağlanmıştır. Son olarak 09.07.2018 tarihli ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bağlanmıştır.